İçeriğe geç

İran Para Birimi 2026: Riyal, Tümen ve Kaç TL Eder?

Yurt Dışı Rehberi07 okunma11 dk okuma

İran’ın resmi para birimi riyal (IRR, ﷼). Günlük hayatta ise fiyatlar çoğunlukla tümen ile söylenir: 1 tümen = 10 riyal. 2026’dan itibaren buna üçüncü bir birim eklendi: 10.000 eski riyal = 1 yeni riyal. 4 Ekim 2026’da serbest piyasada 1 TL = 55.300 riyal, yani 5.530 tümen ediyor.

Bu makalemizde riyal, tümen ve yeni riyal farkını, fiyat etiketlerinin nasıl okunduğunu ve bugünkü kurla 1 milyon, 5 milyon riyalin kaç TL ettiğini anlatıyoruz.

Türkçe kur sitelerinin çoğu resmi kuru gösteriyor. Biz serbest piyasa kurunu ayrıca kontrol ettik ve aradaki farkın %56’yı bulduğunu gördük. İran’a gidecekseniz bu fark bütçenizi doğrudan etkiliyor.

İçindekiler
  1. İran’ın para birimi nedir?
  2. Riyal ve tümen farkı: bir sıfır kuralı
  3. 2026’da sıfır atma: yeni riyal dönemi
  4. İran riyali kaç TL? (Ekim 2026)
  5. İran riyali kaç dolar, kaç euro?
  6. Banknotlar ve İran çekleri
  7. İran’a giderken para: kart mı, nakit mi?
  8. 2026 güvenlik notu: Dışişleri uyarısı
  9. Sık sorulan sorular
  10. İlgili yazılar

İran’ın para birimi nedir?

İran’ın para birimi İran riyalidir. Parayı İran Merkez Bankası (CBI) basar ve dolaşıma sokar. Uluslararası kodu IRR, simgesi ﷼. Ülkede geçerli tek resmi ödeme aracı riyaldir. Dolar, euro ya da TL ile mağazada doğrudan ödeme yapılmaz, önce döviz bürosunda riyale çevirmeniz gerekir.

Kodu, simgesi ve yeni alt birimi kıran

Eski sistemde riyalin alt birimi olan dinar, enflasyon yüzünden çoktan kullanımdan kalktı. Yeni sistemde ise alt birim olarak tarihi “kıran” (qeran) geri getirildi: 1 yeni riyal = 100 kıran. Para, uluslararası piyasalarda şimdilik IRR koduyla işlem görmeye devam ediyor. Bankalarda ve resmi belgelerde geçiş döneminde “riyal” ve “cari riyal” ifadeleri yan yana görülüyor.

Riyal ve tümen farkı: bir sıfır kuralı

Tümen resmi bir para birimi değil, halkın hesap birimi. Kuralı basit: riyal cinsinden bir fiyattan bir sıfır silerseniz tümen karşılığını bulursunuz. 100.000 riyal = 10.000 tümen. Taksici, satıcı ya da otel resepsiyonu size bir rakam söylediğinde bu rakam neredeyse her zaman tümendir. Faturalar, banka işlemleri ve resmi tarifeler ise riyal yazar.

Karışıklık çoğu zaman şuradan çıkıyor: satıcı “50” ya da “50 bin” dediğinde aslında 50.000 tümen, yani 500.000 riyal kastediyor. İranlılar binleri de söylemeyi bırakmış durumda. Emin değilseniz rakamı telefonun hesap makinesine yazdırın.

İran para birimi çevirme şeması
İran para birimi çevirme şeması

Etiketteki fiyat nasıl okunur? 3 örnek

İran’da etiketler ve menüler çoğunlukla Fars rakamlarıyla yazılır. Bunlar Arap rakamlarına benzer, ama 4, 5 ve 6 farklıdır: ۴ (4), ۵ (5), ۶ (6). Rakamın yanında “تومان” yazıyorsa fiyat tümen, “ریال” yazıyorsa riyaldir.

Yeni sisteme geçişle birlikte bazı etiketlerde “ریال جدید” (yeni riyal) ifadesi de görülüyor. Aşağıdaki üç örnek temsilî fiyatlardır, TL hesabı bugünkü serbest piyasa kuruyla yapıldı.

İran fiyat etiketi okuma
İran fiyat etiketi okuma

2026’da sıfır atma: yeni riyal dönemi

İran Meclisi, Ekim 2025’te riyalden dört sıfır atılmasını öngören yasayı kabul etti. Plan yıllardır gündemdeydi, ilk kez 2019’da önerilmiş ama rafa kaldırılmıştı. Bu kez yasa Anayasayı Koruyucular Konseyi’nden de geçti ve uygulamaya girdi.

10.000 eski riyal = 1 yeni riyal

İran Merkez Bankası’nın açıklamasına göre yasa 7 Aralık 2025’te yürürlüğe girdi. Her yeni riyal 10.000 eski riyale eşit ve paranın adı yine “riyal” olarak kalıyor.

Banka, sıfır atmanın para arzına ya da enflasyona etkisi olmayacağını, yeni para basılmayacağını vurguluyor. Yani bu sadece bir yazım değişikliği: cebinizdeki paranın değeri değişmiyor, sadece rakamlar kısalıyor.

Geçiş dönemi: iki para 2030’a kadar birlikte

Geçiş, İran takviminde 21 Mart 2026’da başlayan yılda başladı. Yasa en fazla üç yıllık bir “çift dolaşım” dönemi öngörüyor.

Bu sürede eski ve yeni para birlikte geçerli. Eski riyalin 2030’a kadar tamamen toplatılması planlanıyor. Merkez Bankası, karışıklığı önlemek için mal ve hizmetlerin hem eski hem yeni riyalle etiketlenmesini istiyor. Bu yüzden 2026’da İran’a giderseniz aynı etikette iki fiyat görmeniz normal.

“Tümen” kelimesi artık iki anlama geliyor

İran hükümeti ilk taslakta yeni birimin adını “tümen” koymak istemişti. Meclis bunu değiştirdi ve adı riyal olarak bıraktı.

Ama bazı yabancı kaynaklar ve bazı İranlılar yeni birime hâlâ “tümen” diyor. Sorun şu: halkın klasik tümeni 10 riyal, yeni riyal ise 10.000 riyal. Arada 1.000 kat fark var.

Birisi size “yeni tümen” ya da “yeni para” ile fiyat söylerse, 1 yeni riyal = 1.000 eski tümen olduğunu hatırlayın ve emin olmak için riyal karşılığını sorun.

İran riyali kaç TL? (Ekim 2026)

İran’da birden fazla kur var. Merkez Bankası’nın belirlediği resmi kur devlet işlemlerinde ve temel ithalatta kullanılıyor.

Halkın ve turistlerin döviz bozdurduğu kur ise serbest piyasa kuru. Biz 4 Ekim 2026’da İran’daki döviz bürosu fiyatlarını derleyen alanchand’in Türk lirası sayfasına baktık: 1 TL’nin satış kuru 55.300 riyal, alış kuru 53.600 riyal.

Serbest piyasa TL riyal kuru
Serbest piyasa TL riyal kuru

Resmi kur ile serbest piyasa arasındaki fark

Fark yıllardır vardı, ama 2026’da çok büyüdü. 28 Şubat 2026’da ABD ve İsrail’in İran’a saldırılarıyla başlayan savaştan sonra riyal hızla eridi.

Euronews’in Eylül başındaki haberine göre riyal mart ayından bu yana dolar karşısında yaklaşık %60 değer kaybetti ve serbest piyasa kuru resmi kurun iki katını aştı.

Wikipedia’daki İran riyali maddesinde 9 Eylül 2026 için resmi kur 1 dolar = 1.624.371 riyal, serbest piyasa 2.355.000 riyal olarak geçiyor. 4 Ekim’de serbest piyasada dolar 2.713.500 riyale çıkmıştı.

Çevirici siteler neden farklı gösteriyor?

Google’da “İran riyali kaç TL” diye aradığınızda karşınıza çıkan çevirici siteler resmi kuru gösteriyor. Örnek olarak tlkur’un İran riyali sayfasına baktık: 1 riyal = 0,00002815 TL. Bu, 1 TL ≈ 35.500 riyal demek.

Serbest piyasada ise 1 TL 55.300 riyal ediyor. Aynı sayfada “haftalık -%99,04” gibi açıkça hatalı yüzdeler de duruyor, yani bu sitelerdeki veriler İran için güvenilir değil.

Çevirici sitede resmi riyal kuru
Çevirici sitede resmi riyal kuru

Pratikte bunun anlamı şu: çeviricideki kurla bütçe yaparsanız İran’daki fiyatları olduğundan pahalı sanırsınız. Döviz bürosunda TL ya da dolar bozdurduğunuzda eline geçen riyal, çeviricinin söylediğinden yaklaşık %56 daha fazla olur.

Resmi ve serbest kur farkı
Resmi ve serbest kur farkı

Kur nereden takip edilir?

Serbest piyasa kurunu İran’daki döviz bürolarının fiyatlarını derleyen siteler yayımlıyor. Biz bu yazıda alanchand’i kullandık, çünkü Türkçe arayüzü var ve TL için ayrı alış ve satış kuru veriyor.

Bonbast da yıllardır İranlıların baktığı bir kaynak. Kur gün içinde birkaç kez değişebiliyor, savaş haberleriyle de sert hareket ediyor. Bu yüzden bütçenizi kabaca bu sitelerle hesaplayın, ama döviz bürosunda size söylenen kurla karşılaştırmadan para bozdurmayın.

Büro, gördüğünüz satış kurunun biraz altında bir kur teklif eder. Aradaki fark büronun payıdır. alanchand’deki TL alış ve satış kuru arasında yaklaşık %3 fark var. Size teklif edilen kur bundan çok daha kötüyse başka büroya bakın.

1 TL, 100 TL, 1.000 TL kaç riyal ve kaç tümen eder?

Tablo, 4 Ekim 2026 serbest piyasa satış kuruyla (1 TL = 55.300 riyal) hesaplandı. Kur her gün değiştiği için gitmeden önce güncel rakamı kontrol edin.

TLRiyalTümenYeni riyal
1 TL55.3005.5305,53
100 TL5.530.000553.000553
1.000 TL55.300.0005.530.0005.530
10.000 TL553.000.00055.300.00055.300

1 milyon ve 5 milyon riyal kaç TL?

Ters yönde de hesapladık. İkinci sütun serbest piyasa kurunu, üçüncü sütun çevirici sitelerin gösterdiği resmi kuru kullanıyor. 5 milyon ve 10 milyon riyal ayrıca önemli, çünkü bunlar İran’daki en büyük banknot yerine geçen çeklerin değerleri.

RiyalSerbest piyasaÇevirici (resmi)
100.000 riyal1,81 TL2,81 TL
1 milyon riyal18,08 TL28,15 TL
5 milyon riyal90,42 TL140,75 TL
10 milyon riyal180,83 TL281,50 TL
100 milyon riyal1.808 TL2.815 TL

Riyalin TL karşısındaki düşüşü de dikkat çekici. alanchand’in geçmiş verilerine göre bir yıl önce 1 TL ile 25.800 riyal alınabiliyordu, bugün 56.000 civarında. Yani TL de değer kaybetmesine rağmen riyal, TL karşısında bir yılda yarıdan fazla eridi.

Riyalin TL karşısında düşüşü
Riyalin TL karşısında düşüşü

Bu rakamları bir karşılaştırmayla somutlaştıralım. Iran International’ın Temmuz 2026 haberine göre İran’ın resmi aylık asgari ücreti 166.255.500 riyal. Bugünkü serbest piyasa kuruyla bu yaklaşık 3.000 TL ediyor.

İran riyali kaç dolar, kaç euro?

Dolar ve euro, İran’da TL’den daha yaygın bozdurulan dövizler. 4 Ekim 2026 serbest piyasa rakamları şöyle:

DövizRiyalTümenYeni riyal
1 dolar2.713.500271.350271,35
1 euro3.054.000305.400305,40
100 dolar271.350.00027.135.00027.135

Aynı gün çevirici sitelerdeki resmi kur 1 dolar için yaklaşık 1,75 milyon riyaldi. Dolar ile gidenler için de durum aynı: döviz bürosunda çeviricinin gösterdiğinden çok daha fazla riyal alırsınız.

Banknotlar ve İran çekleri

Enflasyon yüzünden İran’da asıl büyük “para” banknot değil, Merkez Bankası’nın bastığı “İran çeki” (Iran Cheque). Bunlar banknot gibi elden ele dolaşıyor.

Şubat 2026’da 5 milyon riyallik çek dolaşıma girdi, Mart 2026’da ise 10 milyon riyallik çek çıktı. 10 milyonluk çekin tasarımında sıfır atma hesaba katılmış: köşesinde yeni riyal karşılığı olan “1,000” yazıyor ve sadece ilk dört hane kalın basılmış.

Bugünkü kurla 5 milyon riyallik çek yaklaşık 90 TL, 10 milyon riyallik çek yaklaşık 181 TL ediyor. Daha küçük alışverişlerde düşük değerli banknotlar ve çekler kullanılıyor.

Geçiş döneminde elinize geçen her banknot ve çek hâlâ eski riyal cinsinden geçerli. Yeni çeklerin köşesindeki kısa rakam sadece yeni riyal karşılığını gösteriyor, ödemeyi yine riyal üzerinden yaparsınız.

İran’a giderken para: kart mı, nakit mi?

Bu soruya vereceğimiz kısa cevap: nakit. İran yaptırımlar nedeniyle uluslararası kart ağlarına bağlı değil. Bu yüzden yanınıza götüreceğiniz paranın neredeyse tamamını nakit planlamanız gerekiyor.

Türk banka kartları ve Visa/Mastercard

T.C. Tahran Büyükelçiliği’nin vatandaşlara yönelik bilgi notunda açıkça yazıyor: İran’da bankamatik ve kredi kartı kullanamazsınız, yanınızda yeterli nakit bulundurmalısınız.

Türk bankalarının kartları da Visa ve Mastercard altyapısıyla çalıştığı için İran’da ne POS’ta ne de ATM’de işe yarıyor. İran’daki kartlar Shetab adlı yerel ağa bağlıdır.

Turist kartları (Mah Card vb.)

Bu boşluğu doldurmak için yabancılara özel ön ödemeli kartlar var. En bilineni Mah Card: internetten başvuruyorsunuz, kartı İran’da otelinizde teslim alıyorsunuz ve dolar ya da euro yükleyerek yerel kart gibi kullanıyorsunuz. Bu hizmetler bir hizmet ücreti alıyor.

İran Merkez Bankası bankaların da turistlere kart vermesine izin verdi, ama bu kartlarda döviz Merkez Bankası’nın onayladığı kurdan çevriliyor. Bu kur serbest piyasanın %20-30 altında kalabiliyor. Savaş koşullarında bu hizmetlerin çalışıp çalışmadığını gitmeden önce sağlayıcıya sorun.

TL mi, dolar mı, euro mu götürülmeli?

İran’daki döviz büroları TL alıyor. alanchand’in TL için alış kuru yayımlaması da bunu gösteriyor. Ama dolar ve euro genelde her şehirde daha kolay bozduruluyor. Yıpranmış ya da eski seri banknotlar geri çevrilebilir, temiz banknot götürün. Parayı tek seferde değil, ihtiyaç oldukça bozdurun. Riyal hızla değer kaybettiği için elinizde fazla riyal tutmak zarara yol açabilir.

İran’da döviz nerede bozdurulur?

En güvenli yer şehir merkezlerindeki lisanslı döviz bürolarıdır. İran’da bunlara “sarraf” denir. Havalimanı ve otel resepsiyonu da para bozar, ama kurları genelde daha düşüktür. Sokakta “change money” diye yanaşan kişilerden uzak durun: sahte banknot ve eksik sayma riski var.

Bozdurduğunuz paranın tümen mi riyal mi hesaplandığını sorun ve banknotları gişeden ayrılmadan sayın. Yanınızda yüzlerce banknot olacağı için parayı tek bir cüzdanda taşımak yerine bölerek taşıyın.

Türkiye çıkışında da bir sınır var: yanınızda beyan etmeden en fazla 25.000 TL ya da 10.000 € ve karşılığı döviz taşıyabilirsiniz. Ayrıntıları Gürcistan para birimi rehberimizdeki nakit taşıma sınırları bölümünde anlattık, kural İran için de aynı. Kara yoluyla çıkışta yurt dışı çıkış harcını da önceden ödemeyi unutmayın.

İran’a para götürme rehberi
İran’a para götürme rehberi

2026 güvenlik notu: Dışişleri uyarısı

Para planı yapmadan önce bunu bilmeniz gerekiyor. 28 Şubat 2026’da saldırılar başladığında Dışişleri Bakanlığı ve Tahran Büyükelçiliği, İran’a seyahat edecek vatandaşların acil durumlar dışında seyahatlerini ertelemelerini tavsiye etti.

Aynı açıklamada Esendere, Kapıköy ve Gürbulak kara sınır kapılarının açık olduğu bildirildi. Yazıyı hazırladığımız Ekim 2026 itibarıyla savaş ve kur dalgalanması sürüyor. Yola çıkmadan önce Dışişleri Bakanlığı’nın ve İran’daki temsilciliklerin sitelerinden güncel durumu mutlaka kontrol edin.

Sık sorulan sorular

İran’da TL geçer mi?

Mağazada TL ile ödeme yapılmaz. Ama döviz bürolarında TL bozdurabilirsiniz. Dolar ve euro daha kolay bozdurulur.

Tümen resmi para birimi mi?

Hayır. Tümen halkın kullandığı hesap birimidir, 1 tümen = 10 riyal. Resmi para birimi riyaldir. 2026’dan itibaren buna yeni riyal eklendi: 1 yeni riyal = 10.000 eski riyal = 1.000 tümen.

İran riyali ile Suudi riyali aynı mı?

Hayır, isimleri benzer ama tamamen farklı paralar. Suudi riyali (SAR) dolara sabitlenmiş güçlü bir para. Umman riyali, Katar riyali ve Yemen riyali de ayrı para birimleri. İran riyali (IRR) bunların hiçbiriyle bağlantılı değil.

1 tümen kaç TL?

1 tümen 10 riyal olduğu için tek başına çok küçük bir tutar: bugünkü kurla yaklaşık 0,00018 TL. Daha anlamlı rakamlarla: 1.000 tümen ≈ 0,18 TL, 10.000 tümen ≈ 1,81 TL, 100.000 tümen ≈ 18 TL, 1 milyon tümen ≈ 181 TL. Pratik kısayol: tümen cinsinden fiyatı 5.530’a bölerseniz TL karşılığını bulursunuz.

İran riyali Türkiye’de bozdurulur mu?

Türkiye’deki bankaların büyük çoğunluğu İran riyali alıp satmıyor. Riyali İran’a girdikten sonra, ilk büyük şehirdeki döviz bürosunda almak en kolayı. Sınır kapılarına yakın bölgelerde riyal bulunabilir, ama kur genelde daha kötüdür.

Artan riyali geri çevirebilir miyim?

Evet, İran’daki döviz bürolarında riyali tekrar dolara ya da euroya çevirebilirsiniz. Ama alış ile satış arasındaki farkı iki kez ödersiniz ve riyal hızla değer kaybettiği için beklemek zarar ettirir. Bu yüzden ihtiyacınız kadar bozdurun, son gün kalan küçük miktarı da yol harcamalarında kullanın.

İran parası neden bu kadar değersiz?

Yıllardır süren yaptırımlar, yüksek enflasyon ve 2026’daki savaş riyali sürekli zayıflattı. IMF, İran ekonomisinin 2026’da daralmasını ve ortalama enflasyonun yaklaşık %69 olmasını bekliyor. Sıfır atma rakamları kısaltıyor, ama paranın değer kaybını tek başına durdurmuyor.

İlgili yazılar

Yigit Can

Yigit Can, Bursa'dan yazıyor. 12 yıldır web teknolojileri, dijital pazarlama ve yurt dışı fırsatları üzerine araştırmaya dayalı içerikler hazırlıyor. Almanya iş piyasası (150+ ilan incelemesi), Gürcistan ekonomi verileri (30+ alışveriş sitesi testi) ve asgari ücret analizlerinde uzman. Karmaşık konuları herkesin anlayacağı dilde basitleştirerek teknoloji, pasif gelir ve bilim alanlarında pratik çözümler sunuyor. 2026 verileriyle haftalık güncellenen rehberleri takip ediyor.

Yorum yap

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir